دستور ساخت خمیر لحیم نقره | آموزش کارگاهی مخصوص طلاسازی دستی
🧪 دستور ساخت خمیر لحیم نقره، خمیر لحیم نقره یکی از پرکاربردترین مواد مصرفی در لحیمکاری ظریف، تعمیرات حرفهای، اتصال قطعات نازک و مونتاژهای دقیق در طلاسازی و نقرهسازی است.
در مقایسه با لحیم مفتولی یا ورقهای، خمیر لحیم امکان کنترل بهتر محل اتصال، کاهش خطای حرارتی و افزایش تمیزی کار نهایی را فراهم میکند.
در این آموزش، فرمول تستشده کارگاهی خمیر لحیم نقره را بهصورت مرحلهبهمرحله، دقیق و قابل اجرا ارائه میکنیم.
🔍 خمیر لحیم نقره چیست و چه کاربردی دارد؟
خمیر لحیم نقره ترکیبی از:
- پودر آلیاژ لحیم
- فلاکس
- ماده حامل (چسبنده)
است که به شکل خمیر درآمده و مستقیماً روی محل اتصال اعمال میشود.
مهمترین کاربردها:
- لحیمکاری قطعات ظریف نقره
- تعمیرات دقیق جواهرات
- اتصال قطعات نزدیک به هم بدون پخش شدن لحیم
- مناسب برای کارهای کارگاهی و آموزشی
🧩 مواد اولیه ساخت خمیر لحیم نقره
🔹 ۱. پودر آلیاژ لحیم نقره (Medium)
ترکیب پیشنهادی:
- نقره (Ag): ۶۵٪
- مس (Cu): ۲۰٪
- روی (Zn): ۱۵٪
📌 این آلیاژ، لحیم متوسط (Medium) محسوب میشود و برای اکثر اتصالات عمومی در طلاسازی ایدهآل است.
🔧 روش تهیه پودر آلیاژ:
۱. فلزات را کاملاً ذوب و آلیاژ کنید.
۲. مذاب را داخل آب سرد بریزید تا گرانوله شود.
۳. پس از خشک شدن، با آسیاب یا هاون کاملاً پودر کنید.
۴. پودر را از الک مش ۳۰۰ یا ریزتر عبور دهید.
💡 نکته استادکار:
ریز بودن دانهبندی پودر، تأثیر مستقیم در روانی و کیفیت اتصال لحیم دارد.
🔹 ۲. فلاکس مخصوص خمیر لحیم نقره
ترکیب فلاکس:
- بوراکس: ۱ قسمت
- اسید بوریک: ۱ قسمت
- آب مقطر: به مقدار لازم
🎯 وظیفه فلاکس:
- حذف اکسیدهای سطح فلز
- جلوگیری از اکسید شدن حین حرارت
- افزایش جریان و نفوذ لحیم
🔹 ۳. ماده حامل (Binder)
یکی از گزینههای زیر:
- گلیسرول گیاهی
- پلی اتیلن گلیکول (PEG 400)
📌 نقش:
- ایجاد حالت خمیری
- چسبندگی مناسب روی قطعه
- امکان اعمال دقیق با قلممو یا سرنگ
🔁 جایگزین کارگاهی:
چند قطره روغن زیتون خالص و سبک
🛠 مراحل ساخت خمیر لحیم نقره
مرحله ۱: آمادهسازی پودر
پودر آلیاژ کاملاً خشک و نرم را آماده کنید.
مرحله ۲: ساخت فلاکس
بوراکس و اسید بوریک را مخلوط کرده و با آب مقطر به شکل خمیر رقیق درآورید.
مرحله ۳: ترکیب نهایی
- ۳ قسمت پودر آلیاژ
- ۱ قسمت فلاکس
مواد را کاملاً مخلوط کنید، سپس:
- چند قطره ماده حامل اضافه کنید
- در صورت نیاز، مقدار کمی آب برای تنظیم غلظت بیفزایید
🎯 غلظت مناسب:
خمیر باید روی قطعه بماند و پخش نشود.
مرحله ۴: نگهداری خمیر لحیم
- ظرف شیشهای دربسته
- نگهداری در یخچال
- هم زدن قبل از مصرف
⏳ ماندگاری معمول: ۲ تا ۴ هفته
🔥 مشخصات فنی خمیر لحیم نقره
- نقطه ذوب: ۶۸۰ تا ۷۲۰ درجه سانتیگراد
- نوع: لحیم متوسط (Medium)
- کاربرد: نقره، طلا، آلیاژهای مشابه
- مزیت مهم: بدون کادمیوم (ایمنتر برای کارگاه)
⚠️ نکات مهم استادکاری
- سطح کار باید کاملاً تمیز و چربیزدایی شده باشد
- حرارت یکنواخت و غیرمستقیم اعمال شود
- از شعله تیز مستقیم روی خمیر خودداری کنید.
بیشتر بخوانید:
❓ پرسشهای متداول درباره خمیر لحیم نقره
❓ خمیر لحیم نقره بهتر است یا لحیم مفتولی؟
خمیر لحیم برای کارهای ظریف و دقیق مناسبتر است، در حالی که لحیم مفتولی برای اتصالات ساده و بزرگ کاربرد دارد.
❓ آیا میتوان از خمیر لحیم نقره برای طلا استفاده کرد؟
بله، برای تعمیرات و اتصالات سبک طلا قابل استفاده است، اما برای کارهای حساس بهتر است از خمیر لحیم مخصوص طلا استفاده شود.
❓ چرا خمیر لحیم من هنگام حرارت پخش میشود؟
دلایل رایج:
- رقیق بودن بیشازحد خمیر
- حرارت مستقیم و شدید
- تمیز نبودن سطح قطعه
❓ آیا خمیر لحیم نقره خطرناک است؟
در صورت عدم استفاده از کادمیوم و رعایت تهویه مناسب، ایمن محسوب میشود.
❓ خمیر لحیم نقره تا چه مدت قابل نگهداری است؟
در صورت نگهداری در ظرف دربسته و یخچال، حدود ۲ تا ۴ هفته کیفیت خود را حفظ میکند.
