جلسه ۳ آموزش طراحی دستی جواهرات | اصول حجمسازی با نور و سایه
🎨 اصول حجمسازی با نور و سایه – پایهی طراحی سهبعدی انگشتر، رکاب و سنگ
در سومین جلسه از دورهی آموزش طراحی دستی جواهرات، وارد یکی از مهمترین مهارتهای بنیادین میشویم: حجمسازی با نور و سایه. این تکنیک پایهی تمام طراحیهای حرفهای جواهر است—از انگشتر و رکاب گرفته تا سنگهای قیمتی و زنجیرهای پیچیده.
در این جلسه یاد میگیرید چطور فرمهای دوبعدی را به حجمهای سهبعدی زنده تبدیل کنید و ذهن خود را برای رندرینگ طلا و سنگهای قیمتی آماده سازید.
🎯 اهداف آموزشی جلسه سوم
- شناخت منبع نور در طراحی جواهرات
- ایجاد سایهروشن تدریجی برای ساخت حجم
- تمرین حجمسازی با خط و لکه
- آمادهسازی ذهن برای رندرینگ سنگهای قیمتی و فلزات در جلسات آینده
این جلسه کاملاً عملی و تمرینی است.
🧰 ابزار مورد نیاز
- مداد B4 یا B6
- پاککن نرم
- ۴ تا ۵ برگ کاغذ A4
- دستمال کاغذی یا گوشپاککن برای محو ملایم (اختیاری)
✨ بخش اول: شناخت منبع نور (۵ دقیقه)
روی یک برگ کاغذ، یک دایره ساده بکشید. سپس منبع نور را مشخص کنید، مثلاً:
منبع نور: بالا–چپ
📌 قانون اصلی حجمسازی:
- بخش نزدیک به نور = روشنترین ناحیه
- بخش دور از نور = تیرهترین ناحیه
این اصل، پایهی ۹۰٪ طراحیهای سهبعدی جواهرات است.
✏️ بخش دوم: حجمسازی کره (تمرین اصلی جلسه)
این تمرین مهمترین بخش جلسه سوم است.
مراحل تمرین:
۱. یک دایره ساده رسم کنید
۲. ناحیه برخورد نور را مشخص کنید (تقریباً بدون سایه)
۳. با مداد B4 سایهروشن تدریجی ایجاد کنید:
- نیمسایه
- سایه متوسط
- سایه تیره
- سایه خیلی تیره (لبهٔ مخالف نور)
۴. زیر کره یک بیضی کمرنگ بکشید تا سایه سطح ایجاد شود و کره از کاغذ «بلند شود»
🎯 چکپوینت استاد:
✔ انتقال سایه باید نرم و بدون مرز باشد
✔ نور باید طبیعی و متعادل دیده شود
💬 اگر خواستید، میتوانید عکس تمرین کره را ارسال کنید تا اصلاح حرفهای انجام شود.
✏️ بخش سوم: حجمسازی مکعب (۱۰ دقیقه)
مکعب در طراحی جواهرات کاربرد زیادی دارد، بهویژه در:
- رکابهای زاویهدار
- بخشهای برشخورده
- طراحی سنگهای Emerald Cut
مراحل تمرین:
۱. یک مکعب ساده رسم کنید
۲. منبع نور را «بالا–چپ» در نظر بگیرید
۳. سه سطح را به ترتیب روشن، متوسط و تیره سایهگذاری کنید
۴. لبهها باید تمیز باشند اما خیلی پررنگ نباشند
✏️ بخش چهارم: حجمسازی استوانه (۱۰ دقیقه)
فرم استوانهای در طراحی جواهرات بسیار رایج است، مانند:
- حلقهها و رکابها
- چرمهای رولشده
- سنگهای بیضی با عمق
مراحل تمرین:
۱. یک بیضی رسم کنید
۲. دو خط عمودی پایین آن بکشید
۳. یک بیضی دیگر برای کف اضافه کنید
۴. سایهگذاری:
- وسط تیره
- کنارهها روشن
- لبهها با برق ملایم
این تکنیک پایهی طراحی رکاب انگشتر در جلسات بعدی است.
💎 بخش پنجم: درخشش فلز – تمرین مقدماتی رندرینگ طلا
یک خط منحنی رسم کنید و کنار آن یک هالهی روشن بگذارید.
این تمرین مقدمۀ رندرینگ فلزات گرانبها مانند طلا و پلاتین است.
📌 پایان جلسه – تکلیف تمرینی

روی سه برگ جداگانه تمرین کنید:
1️⃣ یک کره کامل با حجمسازی دقیق
2️⃣ یک مکعب با سایهگذاری سهسطحی
3️⃣ یک استوانه با نور و سایه متعادل
✔ انتقال سایه کاملاً نرم باشد
✔ منبع نور ثابت: «بالا–چپ»
✔ سایه سطح زیر فرمها فراموش نشود
جلسه چهارم: آموزش هفته ۲ – فرمشناسی در طراحی دستی جواهرات
بیشتر بخوانید:
آموزش نرم افزار matrix
❓ پرسش و پاسخ – جلسه سوم آموزش طراحی دستی جواهرات
1. چرا حجمسازی در طراحی جواهرات اهمیت دارد؟
حجمسازی پایهی نمایش سهبعدی فرمهاست و در طراحی انگشتر، رکاب، سنگهای قیمتی و زنجیرهای پیچیده نقش کلیدی دارد.
2. چگونه میتوان با نور و سایه حجم ایجاد کرد؟
با تعیین منبع نور و ایجاد سایهروشن تدریجی، میتوان فرمهای دوبعدی را به حجمهای سهبعدی تبدیل کرد.
3. چه ابزارهایی برای تمرین حجمسازی جواهرات نیاز است؟
مداد B4 یا B6، پاککن نرم، چند برگ کاغذ A4 و ابزار محو ملایم مانند گوشپاککن یا دستمال کاغذی.
4. تمرین کره چه کمکی به طراحی جواهرات میکند؟
تمرین کره به درک نور، سایه و حجم کمک میکند و پایهی رندرینگ سنگهای قیمتی در جلسات بعدی است.
5. آیا طراحی مکعب در جواهرسازی کاربرد دارد؟
بله، مکعب در طراحی رکابهای زاویهدار و سنگهای Emerald Cut بسیار کاربردی است.
6. فرم استوانهای در طراحی جواهرات چه کاربردی دارد؟
فرم استوانهای پایهی طراحی حلقهها، رکابها و سنگهای بیضی با عمق است.
7. چطور درخشش فلز را در طراحی دستی تمرین کنیم؟
با رسم یک خط منحنی و ایجاد هالهی روشن در کنار آن، میتوان درخشش فلز را شبیهسازی کرد.
