رسم 5 مدل تراش سنگ پایه و کاربرد آنها در طراحی جواهرات
🟦 هفته 3 – اصول طراحی پایه جواهرات؛ 5 مدل سنگ پایه جواهرات
🎯 جلسه 8: رسم 5 مدل تراش سنگ پایه جواهرات و راهنمای کاربردشان در طراحی
Round – Oval – Pear – Marquise – Emerald
> هدف: درک فرم، تقارن، حجم و نور در سنگها (نه تزئین)
🧰 ابزار مورد نیاز
- مداد HB (اسکلت)
- مداد B2 یا B4 (خط نهایی)
- پاککن نرم
- کاغذ ساده یا الگوی میلیمتری (ترجیحاً)
اصل طلایی قبل از شروع ❗
«در طراحی دستی جواهرات، اول فرم هندسی، بعد جزئیات تراش»
هیچکدام از این سنگها را با جزئیات شروع نکن.
1️⃣ تراش Round (برلیان گرد)
ساختار پایه
- یک دایره کاملاً متقارن
- محور عمودی + افقی (حتماً بکش)
مراحل طراحی
1. دایره اصلی
2. رسم جدول (Table) به صورت یک دایره کوچکتر
3. خطوط فاستها بهصورت شعاعی
4. تیرگی مرکز، روشنتر به سمت لبه
نکته
- اگر دایرهات دقیق نیست → کل طراحی غلط است
- Round سختترین و مهمترین تراش است
2️⃣ تراش Oval (بیضی)
ساختار پایه
- بیضی با دو نیمدایره مساوی
- محور تقارن حتماً مشخص باشد
مراحل
1. بیضی اصلی
2. جدول بیضیشکل
3. فاستها کشیدهتر از Round
4. سایه در دو انتها قویتر
اشتباه رایج
❌ دو سر بیضی تیز میشود → غلط
✔ باید نرم و گرد باشد
3️⃣ تراش Pear (اشکی)
ساختار پایه
- ترکیب دایره + نوک
- یک سمت کاملاً گرد، یک سمت تیز
مراحل
1. دایره بالا
2. امتداد نرم به سمت نوک
3. محور مرکزی الزامی
4. تمرکز سایه در بخش گرد
نکته حرفهای
- نوک سنگ هرگز نباید کج باشد
- کجی = طراحی آماتور
4️⃣ تراش Marquise (ناوی / چشم اسبی)
ساختار پایه
- بیضی کشیده با دو نوک متقارن
مراحل
1. بیضی کشیده
2. تیز کردن دو سر
3. جدول باریک
4. سایه در مرکز، نوکها روشنتر
کاربرد
- کشیده نشان دادن انگشت
- طراحیهای ظریف و سلطنتی
5️⃣ تراش Emerald (زمردی – پلهای)
ساختار پایه
- مستطیل با گوشههای بریده
مراحل
1. مستطیل
2. بریدن گوشهها
3. رسم پلهها (خطوط موازی)
4. سایه تخت، نه نقطهای
تفاوت مهم
❗ Emerald «درخشش فاستی» ندارد
✔ نور پلهای و سطحی دارد
📝 تمرین الزامی جلسه 5 مدل سنگ پایه جواهرات
روی یک برگه A4:
- هر تراش × ۲ بار
- بدون پاککردن وسواسی
- اندازه تقریبی:
- Round: قطر 10–12 mm
- Oval / Pear / Marquise: طول 14–18 mm
- Emerald: 10×14 mm
✅ چکلیست ارزیابی هنرجو
از جلسه شناخت 5 مدل سنگ پایه جواهرات و کاربرد آنها در طراحی و ساخت
✔ تقارن رعایت شده؟
✔ محور مرکزی کشیده شده؟
✔ فرم قبل از جزئیات درست است؟
✔ سایهها با منطق نور هماهنگاند؟
✔ هر تراش شخصیت خودش را دارد؟
کاربرد تراشهای سنگ در انگشتر واقعی

1️⃣ تراش ROUND (گرد)
📌 کاربرد روی انگشتر:
- پرکاربردترین تراش دنیا
- بیشترین درخشش (Brilliance)
- انتخاب اول برای انگشتر نامزدی و سولیتر
🎯 چرا طراحان دوستش دارند؟
- از هر زاویه زیبا دیده میشود
- خطای دید ندارد
- با هر نوع رکاب (ساده، چنگی، هالهای) هماهنگ است
نکته طراحی:
- فاصله چنگها کاملاً متقارن باشد
- قطر سنگ = مبنای کل طراحی رکاب
2️⃣ تراش OVAL (بیضی)
📌 کاربرد روی انگشتر:
- انگشت را کشیدهتر و ظریفتر نشان میدهد
- جایگزین لوکس برای Round
🎯 مناسب چه کسی؟
- دستهای کوتاه یا انگشتان پهن
- کسانی که ظرافت بصری را دوست دارند
نکته طراحی:
- محور طولی سنگ باید دقیقاً با محور انگشتر یکی باشد
- چنگها معمولاً 4 یا 6 تایی کشیدهتر طراحی میشوند
3️⃣ تراش PEAR (اشکی)
📌 کاربرد روی انگشتر:
- بسیار احساسی و خاص
- نگاه را به سمت نوک سنگ هدایت میکند
🎯 اثر بصری:
- انگشت را بلندتر نشان میدهد
- حس ظرافت و زنانه دارد
نکته طراحی مهم:
- نوک سنگ باید محافظ چنگ قوی داشته باشد
- عدم تقارن کوچک → کاملاً دیده میشود
❗ اشتباه رایج:
چنگ ضعیف روی نوک = شکستن سنگ در استفاده روزمره
4️⃣ تراش MARQUISE (قایقی)
📌 کاربرد روی انگشتر:
- بیشترین کشیدگی بصری
- سنگ را بزرگتر از وزن واقعی نشان میدهد
🎯 مناسب برای:
- طراحیهای جسورانه
- انگشترهای خاص و هنری
نکته طراحی:
- هر دو نوک باید کاملاً محافظت شوند
- کوچکترین انحراف زاویه → انگشتر کج دیده میشود
5️⃣ تراش EMERALD (زمردی)
📌 کاربرد روی انگشتر:
- رسمی، اشرافی، کلاسیک
- درخشش کمتر ولی وقار بیشتر
🎯 چرا خاص است؟
- تمرکز روی شفافیت، نه برق
- کوچکترین نقص سنگ دیده میشود
نکته طراحی حیاتی:
- رکاب باید ساده و تمیز باشد
- ضخامت فلز اهمیت بالایی دارد (سایش گوشهها)
🧠 جمعبندی کاربرد سنگها درطراحی
| تراش | جلوه بصری | سختی طراحی | کاربرد رایج |
|---|---|---|---|
| Round | بیشترین درخشش | آسان | نامزدی |
| Oval | کشیده | متوسط | لوکس روزمره |
| Pear | احساسی | بالا | خاص |
| Marquise | جسورانه | بالا | هنری |
| Emerald | رسمی | حساس | کلاسیک |
قدم بعدی آموزش طراحی دستی جواهرات 🔜
آموزش اصول رسم سنگهای قیمتی در طراحی دستی جواهرات
برای استفاده از آموزش طراحی عملی (فیلم آموزش) سنگ Round، پیام دهید.
📌 این مقاله بخشی از دوره آموزش طراحی دستی جواهرات در وبلاگ طلاپیشه است. برای مشاهده جلسات قبلی و تمرینهای بیشتر، به بخش آموزش طراحی دستی جواهرات مراجعه کنید.
بیشتر بخوانید:
آموزش محاسبه مرکز ثقل در طراحی گوشواره | اصول تعادل در طراحی دستی
